On yıldan kısa bir sürede, hackerlar, marjinal politik aktörler olmaktan uzaklaşıp başkanlık münazaralarının konusu hâline geldiler. Hillary Clinton’un e-mailleri ve Donald Trump’ın “180 kiloluk hacker” yorumu, politik sahada hackerların...
Kayda Değer Akademik Metinler
Fakat Müzeyyen Bu Derin Bir Tutku Filmine Lacanyen Bir Bakış
Çiğdem Vitrinel’in Fakat Müzeyyen Bu Derin Bir Tutku [2014] filmi, Jacques Lacan’ın psikanalitik kuramı üzerinden arzu kavramını ve dolayısıyla insanın döngüsel arayışlarını irdelemeye olanak tanımaktadır. Lacan’a göre; kişinin ben ve diğeri...
Bazı İnsanların Kumar Makinelerine Bağlanmalarının Gerçek Nedeni
Seyahat programım trafiğe takılmamak için genellikle saat 03:00’ten önce yola çıkmayı gerektirir. Bu saatlerde otoyollar boş olmasına rağmen yol kenarındaki bazı müesseseler öyle değildir. Kahve için bir gazinoda dursam dışarıdaki ıssız muhitin tam...
Siyasî Bir Kurum Olarak Hukuk
Hukuka ilişkin özellikle liberal tahayyül “hukuk”un kısmî özerkliği ve evrensel bir özü bulunduğu konusunda ısrarlıdır. Hukukçular da genellikle hukuku özerk bir sistem olarak ele alır ve onun siyasetle bağlantısını ihmâl ederler. Oysa hukuk aynı...
Suriyelilerin Geri Gönderilmeleriyle İlgili Açık Çağrı
Son zamanlarda Suriyeli sığınmacıların çeşitli nedenlerle, kimi zaman toplu olarak Suriye’ye sınır dışı edildiği yönündeki bilgilerin sosyal medyada görünür hâle gelmesi, bu işlemlerin hukuka uygunluğu konusunda kaygı uyandırmaktadır. Bir hukuk...
Rus Edebiyatının Yazgıları
Arkadaşlar! Edebiyatımızın Rus ve yabancı yorumcuları, ağız birliği etmişçesine, onun şu dikkate değer yanına parmak basıyorlar: Düşünce yoğunluğu ve öğretici özelliği. Hemen hemen her Rus yazarı yapıtıyla belirli, olumlu, soylu ve ilerici anlamda...
Geleceği İcat Etmek: Postkapitalizm ve Çalışmanın Olmadığı Bir Dünya
Geleceği İcat Etmek: Postkapitalizm ve Çalışmanın Olmadığı Bir Dünya blogların kararlarını vermesi için yeterince uzun zamandır ortalıkta. Nick Srnicek ve Alex Williams’ın bu kendinden menkul manifestosu, “2015’in en önemli kitabı”, “tekno...
Muhammed: Avrupa Aydınlanması’nın Ruhban Karşıtı Bir Kahramanı
Kur’an’ı yayımlamak ve çevirisini sunmak, 16. yüzyıl için, inançlı Hristiyanların kafalarını karıştırıp akıllarını çelebilecek tehlikeli bir girişimdir. En azından Basel’deki Protestan şehir meclisi üyelerinin, yerel bir matbaacıyı Müslümanların...
Bitmeyen Kavga: Modernlik
İlk olarak 5. yüzyılda karşımıza çıkan ve modo (şu an) kelimesinde türeyen modern, (modernus) “tam şimdi”, “kesinlikle” anlamına gelmektedir. Balint Kovacs, modernin ilk ortaya çıktığı dönemde köklerinin dine dayandığını Hristiyan çağını antikiteden...
“İçimizdeki Platon’dan Kurtulamamak”: Ahmet Arslan’ın Felsefeye Giriş Adlı Eserinin Giriş Bölümü Hakkında Bir Eleştiri
“Derler bilir hakîkati yüzlerce feylesof; Bir kısmı şek ve şüphede, bir kısmı hayli kof; Aksetmiyor çoğunda fikirler ayan beyan. Hayyâm imiş hakîkati az çok fısıldayan.” Yahya Kemal, (“Düşünüş”) Kendi Gök Kubbemiz Değerli bilim insanı Ahmet...
Muhafazakârlar İnterneti Neden Kazanıyor?
Birçok insan internetin dünyayı demokratikleştirmeye yardımcı olacağını düşünüyordu. Daha fazla insan ve grup bilgiye erişebilecek ve tepeden tırnağa harekete geçme kabiliyeti, güç yoğunlaşmalarını gitgide zayıflatacaktı—en azından fikir buydu...
Çokkültürcülüğe Karşı
“Farklı olmak iyidir” belki de zamanımızın mottosudur. Farklılığın kutsanışı, çoğulculuğa duyulan saygı, kimlik politikalarının beyanı – bunlar ilerici, ırkçılık karşıtı bir görüşün alametifarikaları olarak kabul edilmektedir. Çoğulculuğa ve...
Bir Gün Bu Kopkoyu Faşizmden Sağ Çıkarsam Kendime Ne Söyleyeceğim?
1 Bir gün bu kopkoyu faşizmden sağ çıkarsam kendime ne söyleyeceğim? “Gördün mü bak, hepsi geçip gitti. ‘Hayır’ demedin, doğru, ama ‘Evet’ de demedin. Susmakla, direnişe katılmış bile sayılırsın. Üstelik belki de en onurlu, en etkili direniş...
Raymond Williams, Hayvan Çiftliği ve 1984’ü Ele Alıyor: Nasıl Bir Dünya?
Orwell’in 1943 Kasımı’nda yazmaya başlayıp üç ay sonra tamamladığı Hayvan Çiftliği, başlangıçta kimi siyasi nedenlerle olmak üzere beş-altı yayıncı tarafından geri çevrilmişti. O zaman kamuoyuna ters düşen bu kitabın bir buçuk yıl sonra siyasi...
Küreselleşme Çağında Edebiyat
Günümüzde “dünya edebiyatı”, “küresel roman” gibi kavramlar oldukça popüler. Küreselleşmeyle birlikte milli edebiyatların yerini hedeflenen okur kitlesinin ulusal değil, uluslararası nitelik taşıdığı “küresel roman”lara bırakması bir yandan heyecan...
Haklar ve Onları Kazananlara Dair Bir Methiye: Suffragette
İster inanın ister inanmayın, Sarah Gavron’un 2015 tarihli ağırbaşlı draması Suffragette, İngiltere’den çıkan ve bu önemli kadın hareketini konu alan ilk uzun metrajlı filmdi. Suffragette, Emmeline Pankhurst önderliğindeki kadınların seçme ve...
Korkma Sönmez… Çünkü Biz Bir Aile Değiliz
Bir açılış konuşması asla yapmayacağım için, aykırı ve hayali bir konuşma yazma cüreti gösteriyorum. Bu konuşma-yazının gerçek olaylarla, kişilerle ve kurumlarla ilişkisi yoktur. Kimseyle muhatap olmuyorum, beni ilgilendiren sistemdir. Her açılış...
Ölüme Nasıl Zarar Verebiliriz?
İnsanın ilk nefesini almasıyla birlikte en temel motivasyonu, varlığını sağlayan yaşamının devamlılığını korumaktır. Ancak yine dünyaya gelişle birlikte başlayarak bu amacını gerçekleştirirken onu pek çok tehdidin beklediğini de görür. Bebeklikte...
John Berger’dan Canlı Dostlarımızla İlişkimiz: Hayvanlara Niçin Bakarız?
“Çeşitliliği ile hayranlık uyandıran duygusal varlık hayatını silmek bütün yaşamları zayıflatır,” diye yazar Joanna Bourke, insan olmanın ne anlama geldiğine, diğer hem cinslerimizin, yani hayvan deneyimlerinin paralel bir şekilde anlaşılmasıyla...
Yaratıcılık İçin Kaypak Arayış
7 Şubat 1964’de John F. Kennedy Havaalanında, Beatles’ın Birleşik Devletler’deki ilk basın toplantısını aktaran muhabirler, buna uzaktan yakından benzeyen herhangi bir şeyle karşılaşmamışlardı —ve bu durum kendini belli ediyordu. Gruba bir dizi...
Neden? Düşünce ve Davranışlarımızın Altında Yatan Nedenler
Charles Tilly, uluslararası ilişkiler alanında en çok Avrupa devlet yapılanmaları ile ilgili çalışmalarıyla tanınır. Bununla birlikte onun; devrimler, demokratikleşme, kolektif şiddete dair daha geniş kapsamlı çalışmaları veya sosyal analizin...
Hakikat Sonrası Çağ: Yalancılık Devrine Hoş Geldiniz
Sosyal evrimin “dürüstlük ötesi” bir aşamasına artık ulaştık mı? Bu büyüleyici soru, Ralph Keyes tarafından Hakikat Sonrası Çağ: Günümüz Dünyasında Yalancılık ve Aldatma (The Post-Truth Era: Dishonesty and Deception in Contemporary Life) kitabında...
Zimna Wojna: Sersemletici Bir Aşk Hikayesi
Paweł Pawlikowski’nin 2019 Cannes’da En İyi Yönetmen ödülünü kazanan filmi Zimna Wojna, isminin aksine salt politik bir yapım olmaktan çok uzak. Zimna Wojna (Cold War / Soğuk Savaş, 2018), Hollywood’un Altın Çağı’nı —dönemin abartılı...
Evliliğe Karşı: Evlilik Neden Hem Çağdışı Hem de Ayrımcıdır?
Evliliği diğer ilişkilerden ayıran nedir? Bu ayrımı yapan devamlılık değildir, nikahsız birliktelikler evliliklerden daha kalıcı olabilir. Çocuklar, evlilik hâlinin sürdürülmesini sağlayan yegâne koruyucular değildir. Liberal demokratik devletlerin...
Ev Sosyolojisi mi?
Bir yıl önce*, 18 aylık aradan sonra ilk kez İngiltere’ye döndüm. Zihnimde Kenneth Grahame’ın eve dönüşün duygusal güçlerine dair dokunaklı bir çağrışım yapan The Wind in the Willows’u [Söğütlerdeki Rüzgâr] yankılandı: Ev! Kast ettikleri oydu, o...
“Yerinde Davranmamak Kişiyi Suçlu Kılabilir”: Geçmişe İlişkin Suç
1944 yılında Almanya’da dünyaya gelen yazar, yargıç ve aynı zamanda kamu hukuku ve hukuk felsefesi profesörü olan Bernhard Schlink’in Mart 2019’da Zoe Kitap tarafından yayımlanan Geçmişe İlişkin Suç ve Bugünkü Hukuk çalışması, yazarın hukuk...